Kifungu cha Tamthilia

Soma kifungu kifuatacho, kisha ujibu maswali 4yanayofuata. Majibu yamejumuishwa.

Tamthilia: 'Mwiba wa Mila' — Onyesho la Tatu

(Ndani ya nyumba ya udongo. MAMA NEEMA anasaga unga kwa mwiko huku NEEMA, binti wa miaka kumi na tano, akiwa amekaa chini akilia kimyakimya. BABU MZEE anaingia akitembea kwa fimbo.)

BABU MZEE: Neema mjukuu wangu, kwa nini machozi yamekutiririka usoni? Siku ya furaha kama hii hupasi kulia.

NEEMA: Babu, sitaki kuolewa. Nataka kumaliza shule yangu. Nina ndoto ya kuwa mwalimu nitakayefundisha watoto wa kijiji hiki.

MAMA NEEMA: (Akiacha kusaga) Mzee, msichana huyu anasema kweli. Mila ya kuwaoza wasichana wadogo imewameza wengi. Mwacheni asome.

BABU MZEE: Lakini mahari yameshapokelewa! Familia ya Bwana Tindi imelipa ng'ombe kumi. Tutarejeshaje heshima ya ukoo wetu?

NEEMA: Babu, heshima ipi katika kuzima taa ya maisha yangu? Mke wa miaka kumi na tano si mke — ni mtoto aliyenyimwa utoto wake.

MAMA NEEMA: Mzee, zama zimebadilika. Sheria ya nchi yetu inakataza ndoa za utotoni. Tukimwoza Neema, tutavunja sheria na kumvunja moyo.

BABU MZEE: (Akiketi pole pole, akishika fimbo yake) Hmm... Mababu zetu walifanya hivi, lakini macho yangu sasa yanaona mwiba uliojificha katika mila hii. Rejesheni ng'ombe. Neema atasoma.

NEEMA: (Akiruka kwa furaha) Asante babu! Sitakuangusha. Nitaileta heshima kubwa zaidi kwa elimu yangu kuliko mahari yoyote.

  1. Swali 1

    alama 3

    Eleza mzozo (mgogoro) mkuu unaojitokeza katika dondoo hili. (alama 3)

    (alama 3)

    Mwongozo wa kusahihisha

    Mzozo mkuu ni baina ya mila na haki/elimu ya msichana. Neema anataka kuendelea na shule na kutimiza ndoto ya kuwa mwalimu, lakini mila inataka aolewe akiwa mdogo (miaka 15) kwa kuwa mahari (ng'ombe kumi) yameshalipwa. Babu anakabiliwa na mvutano kati ya kushikilia mila/heshima ya ukoo na kumruhusu mjukuu wake kusoma.

  2. Swali 2

    alama 4

    Fafanua maudhui mawili yanayoshughulikiwa katika dondoo hili. (alama 4)

    (alama 4)

    Mwongozo wa kusahihisha wa swali hili

    Fungua akaunti bila malipo ili kuuona
  3. Swali 3

    alama 1

    Babu Mzee anabadilika vipi mwishoni mwa dondoo hili? (alama 1)

    (alama 1)

    Mwongozo wa kusahihisha wa swali hili

    Fungua akaunti bila malipo ili kuuona
  4. Swali 4

    alama 2

    Bainisha tamathali mbili za usemi zilizotumika katika dondoo hili na utoe mfano kwa kila moja. (alama 2)

    (alama 2)

    Mwongozo wa kusahihisha wa swali hili

    Fungua akaunti bila malipo ili kuuona
  5. Kuna miongozo mingine 3 ya kusahihisha katika ukurasa huu. Akaunti ya bure hufungua yote, na hukuwezesha kutunga karatasi yako mwenyewe kwa mada ulizofundisha, ikipangwa katika muundo wa KNEC pamoja na mwongozo wake kamili wa kusahihisha.

    Fungua akaunti bila malipo

Mada zaidi za Kiswahili, Grade 8