Ufupisho
Maswali 6 ya Kiswahili, Grade 10, kuhusu Ufupisho, pamoja na majibu yake. Mada hii ina maswali 6 kwa jumla.
Ufupisho ni nini?
Ufupisho ni kukieleza kifungu kirefu kwa maneno machache bila kupoteza mawazo makuu. Mwanafunzi hutambua hoja kuu, huacha mifano na marudio, kisha huandika kwa maneno yake mwenyewe ndani ya idadi ya maneno aliyopewa. Kunakili sentensi za kifungu hupunguza alama.
Swali 1
alama 3Taja hatua tatu anazopaswa kufuata mwanafunzi anapoandika ufupisho wa kifungu cha taarifa.
(alama 3)
Mwongozo wa kusahihisha
Alama 1 kwa kila hatua, hadi alama 3. Kubali zozote tatu: (i) Kukisoma kifungu mara zaidi ya moja ili kuelewa ujumbe mzima. (ii) Kubainisha/kupigia mstari hoja kuu na kuacha mifano, marudio na maelezo ya ziada. (iii) Kusoma maagizo kwa makini ili kujua idadi ya maneno na sehemu ya kifungu inayotakiwa kufupishwa. (iv) Kuandika rasimu kwa maneno yake mwenyewe akifuata mtiririko wa hoja za mwandishi. (v) Kuhesabu maneno, kuhariri hijai na sarufi, kisha kunakili nakala safi. Usitoe alama kwa hatua isiyo mahususi kwa ufupisho, kwa mfano "kuandika vizuri".
Swali 2
alama 2Fupisha sentensi ifuatayo kwa maneno yasiyozidi kumi, bila kubadilisha maana yake: "Kwa sababu mvua ilinyesha kwa wingi sana usiku kucha, barabara zote zinazoingia mjini zilijaa matope na magari mengi yalishindwa kupita."
(alama 2)
Mwongozo wa kusahihisha wa swali hili
Fungua akaunti bila malipo ili kuuonaSwali 3
alama 1Mtahiniwa ameagizwa kufupisha sentensi ifuatayo: "Mimea ya kiasili kama vile mwarobaini, mvuje na mnavu hutumika kutibu magonjwa mbalimbali vijijini." Ni sehemu ipi ya sentensi hii inayofaa kuondolewa kwanza bila kupoteza hoja kuu?
A. Kirai "kutibu magonjwa mbalimbali".
B. Kitenzi "hutumika".
C. Mifano "kama vile mwarobaini, mvuje na mnavu".
D. Kiima "Mimea ya kiasili".
(alama 1)
Mwongozo wa kusahihisha wa swali hili
Fungua akaunti bila malipo ili kuuonaSwali 4
alama 1Soma kifungu kifuatacho kisha ujibu swali: "Wakulima wengi wa Kaunti ya Nyeri wameanza kupanda miparachichi badala ya mibuni. Parachichi huhitaji maji kidogo, hukomaa haraka na huuzwa kwa bei nzuri katika soko la nje. Hata hivyo, wataalamu wa kilimo wanaonya kuwa wakulima wasing'oe mibuni yote, kwani bei ya parachichi inaweza kushuka soko la nje likibadilika." Ni sentensi ipi inayofaa zaidi kuwa ufupisho wa kifungu hiki?
A. Miparachichi hukomaa haraka kuliko mibuni na huhitaji maji kidogo zaidi.
B. Wakulima wa Nyeri wanageukia parachichi kwa faida zake, ila washauriwa wasing'oe mibuni yote.
C. Wataalamu wa kilimo wamewakataza wakulima wa Nyeri kupanda miparachichi mashambani mwao.
D. Bei ya kahawa imeshuka katika soko la nje hivyo wakulima wa Nyeri wamekata tamaa.
(alama 1)
Mwongozo wa kusahihisha wa swali hili
Fungua akaunti bila malipo ili kuuonaSwali 5
alama 1Ni lipi kati ya yafuatayo LISILOFAA kuwemo katika ufupisho wa kifungu cha taarifa?
A. Maneno ya mtahiniwa mwenyewe badala ya kunukuu sentensi nzima.
B. Hoja kuu alizozitoa mwandishi wa kifungu.
C. Maoni binafsi ya mtahiniwa kuhusu yaliyomo katika kifungu.
D. Mtiririko wa hoja kama ulivyo katika kifungu asilia.
(alama 1)
Mwongozo wa kusahihisha wa swali hili
Fungua akaunti bila malipo ili kuuonaSwali 6
alama 4Soma kifungu kifuatacho kisha utaje hoja nne kuu zinazojitokeza: "Shule nyingi katika maeneo kame ya Kaunti ya Kitui zimeanza kuvuna maji ya mvua kutoka mapaani. Maji hayo huhifadhiwa katika matangi makubwa na kutumiwa jikoni na bustanini. Kwa njia hii, wanafunzi hawalazimiki tena kubeba maji kutoka mtoni kila asubuhi, jambo lililokuwa likiwachelewesha darasani. Aidha, maji hayo hutumika kumwagilia mboga zinazoongeza lishe katika chakula cha mchana. Changamoto kubwa ni gharama ya kununua matangi, hivyo baadhi ya shule hutegemea michango ya wazazi."
(alama 4)
Mwongozo wa kusahihisha
Alama 1 kwa kila hoja kuu, hadi alama 4. Hoja zinazokubalika: (i) Shule za maeneo kame ya Kitui huvuna maji ya mvua kutoka mapaani na kuyahifadhi katika matangi. (ii) Maji hayo hutumika jikoni na bustanini shuleni. (iii) Wanafunzi hawacheleweshwi tena darasani kwa kuwa hawabebi maji kutoka mtoni. (iv) Maji hayo huwezesha kilimo cha mboga kinachoboresha lishe ya chakula cha mchana. (v) Gharama ya matangi ni changamoto, hivyo shule hutegemea michango ya wazazi. Usitoe alama kwa jibu lililonukuu sentensi nzima neno kwa neno bila kuifupisha.
Kuna miongozo mingine 4 ya kusahihisha katika ukurasa huu. Akaunti ya bure hufungua yote, na hukuwezesha kutunga karatasi yako mwenyewe kwa mada ulizofundisha, ikipangwa katika muundo wa KNEC pamoja na mwongozo wake kamili wa kusahihisha.
Fungua akaunti bila malipo