Ushairi Simulizi: Maghani ya Kawaida
Maswali 8 ya Fasihi ya Kiswahili, Grade 10, kuhusu Ushairi Simulizi: Maghani ya Kawaida, pamoja na majibu yake. Mada hii ina maswali 8 kwa jumla.
Swali 1
alama 6Tofautisha aina tatu za maghani ya kawaida, yaani majigambo, pembezi na tondozi, kwa kuzingatia anayesifiwa na anayetoa utungo. (alama 6)
(alama 6)
Mwongozo wa kusahihisha wa swali hili
Fungua akaunti bila malipo ili kuuonaSwali 2
alama 4Majigambo hayajapotea; bado yanajitokeza katika miktadha mbalimbali ya kisasa nchini Kenya. Eleza miktadha minne ya kisasa ambamo majigambo hutumika, ukionyesha jinsi yanavyotumika katika kila muktadha. (alama 4)
(alama 4)
Mwongozo wa kusahihisha
Miktadha yoyote minne iliyoelezwa pamoja na jinsi majigambo yanavyotumika, alama 1 kila mmoja (alama 4): - Muziki wa kisasa kama hip-hop na genge: wasanii hujisifu kwa ufundi, umaarufu au asili yao. - Kampeni za kisiasa: wagombea hujisifu kwa miradi waliyotekeleza na uwezo wao wa kuongoza. - Michezo: mabondia, wanariadha au wachezaji hujitapa kabla ya pambano ili kujitia moyo na kuwatisha wapinzani. - Mitandao ya kijamii: vijana hujisifu kwa mafanikio yao kupitia video fupi na jumbe. - Sherehe za tohara za kisasa: wahitimu bado hujisifu kwa ujasiri wao mbele ya jamii. - Mashindano ya kughani mashairi na tamasha za muziki shuleni: washiriki hughani majigambo jukwaani. - Matangazo ya biashara: wafanyabiashara hujisifu kwa ubora wa huduma au bidhaa zao. - Harusi na sherehe za kifamilia: bwana harusi hujisifu kwa nasaba, uwezo na mafanikio yake. Muktadha uliotajwa bila maelezo ya jinsi majigambo yanavyotumika upate nusu alama.
Swali 3
alama 1Maghani hugawanywa katika maghani ya kawaida na maghani ya masimulizi. Ni kauli ipi inayoeleza kwa usahihi tofauti kati ya aina hizi mbili?
A. Maghani ya kawaida hutolewa na wanawake pekee katika sherehe
B. Maghani ya kawaida huandikwa ilhali ya masimulizi ni ya mdomo
C. Maghani ya kawaida hayasimulii hadithi yenye msuko wa matukio
D. Maghani ya kawaida ni marefu kuliko maghani yote ya masimulizi
(alama 1)
Mwongozo wa kusahihisha wa swali hili
Fungua akaunti bila malipo ili kuuonaSwali 4
alama 5Soma utungo ufuatao kisha ujibu maswali. Ni mimi Lemayian, mwana wa Ole Saitoti, Mjukuu wa Parsimei, mwindaji wa nyika pana; Ni mimi simba wa Loita, nikinguruma nchi hutetemeka, Mkuki wangu ni radi, hauchelewi wala haukosi. Nilimfukuza chui hadi mto ukakauka kwa hofu, Ng'ombe wa baba walirudi zizini wote salama. Wasichana wa Narok huimba jina langu kisimani, Wazee hunipa kiti, vijana hunipisha njia. Ni mimi Lemayian, ngao ya boma letu, Aliyekataa woga siku ya kisu cha tohara!
(a) Bainisha aina ya maghani ya kawaida inayojitokeza katika utungo huu, kisha utoe sababu moja. (alama 2)
(b) Changanua vipengele vitatu vya kimtindo vilivyotumika katika utungo huu, ukitoa mfano mmoja kwa kila kipengele. (alama 3)
(alama 5)
Mwongozo wa kusahihisha
(a) Majigambo (alama 1). Sababu yoyote moja (alama 1): - msemaji anajisifu yeye mwenyewe kwa nafsi ya kwanza, 'Ni mimi Lemayian' - anataja matendo yake ya kishujaa, k.m. kumfukuza chui - anataja nasaba yake, 'mwana wa Ole Saitoti, mjukuu wa Parsimei' - anajivunia ujasiri wake wakati wa tohara. (b) Vipengele vyovyote vitatu, kila kimoja na mfano sahihi, alama 1 kila kimoja (alama 3): - Takriri: 'Ni mimi' / 'Ni mimi Lemayian' imerudiwa. - Sitiari: 'Ni mimi simba wa Loita', 'Mkuki wangu ni radi', 'ngao ya boma letu'. - Chuku: 'nikinguruma nchi hutetemeka', 'mto ukakauka kwa hofu'. - Tashihisi: mto unapewa sifa ya kibinadamu ya kuogopa, 'mto ukakauka kwa hofu'. - Taswira: picha ya mghani akimfukuza chui na ng'ombe wakirudi zizini salama; wasichana wakiimba kisimani. - Nidaa: 'Aliyekataa woga siku ya kisu cha tohara!' inaonyesha hisia kali ya fahari. - Matumizi ya nafsi ya kwanza: 'Ni mimi', 'Nilimfukuza', 'nikinguruma'. Kipengele bila mfano kutoka utungo kipate alama 0. Mfano mmoja usitumiwe kupata alama kwa vipengele viwili.
Swali 5
alama 5Soma utungo ufuatao wa mvuvi wa Lamu kisha ujibu maswali. Ewe Ngalawa yangu, binti wa mvule wa Witu, Kifua chako kipana hupasua mawimbi kama kisu, Tanga lako jeupe ni bawa la korongo baharini, Pepo za kusi zikivuma, wewe hucheza nazo ngoma. Samaki wa Lamu wanakujua, hukulipa kodi kila alfajiri, Wanangu wamevaa, wamesoma kwa jasho lako; Ewe Ngalawa, mke wa pili wa mvuvi, sitakuacha!
(a) Bainisha aina ya maghani ya kawaida inayojitokeza katika utungo huu, kisha uithibitishe kwa hoja mbili kutoka utungo. (alama 3)
(b) Eleza dhima mbili ambazo utungo wa aina hii hutekeleza katika jamii ya wavuvi. (alama 2)
(alama 5)
Mwongozo wa kusahihisha wa swali hili
Fungua akaunti bila malipo ili kuuonaSwali 6
alama 1Ni sifa ipi inayotofautisha maghani na nyimbo kama vipera vya ushairi simulizi?
A. Maghani huimbwa kwa sauti tamu pamoja na kiitikio cha hadhira
B. Maghani hutolewa na wazee pekee katika vikao vya faragha
C. Maghani hughanwa kwa kalima, sauti kati ya kusema na kuimba
D. Maghani hutungwa kwanza kwa maandishi kisha husomwa hadharani
(alama 1)
Mwongozo wa kusahihisha wa swali hili
Fungua akaunti bila malipo ili kuuonaSwali 7
alama 4Katika sherehe za Siku ya Mashujaa kijijini kwenu, wazee walighani pembezi za kuwasifu mashujaa waliopigania uhuru wa Kenya. Fafanua dhima nne za pembezi katika jamii. (alama 4)
(alama 4)
Mwongozo wa kusahihisha wa swali hili
Fungua akaunti bila malipo ili kuuonaSwali 8
alama 1Soma kipande hiki kisha ujibu swali. "Mimi ni Wekesa, mwana wa Barasa, Mjukuu wa Makokha, mzao wa mashujaa wa Bukusu, Damu ya simba inachemka mishipani mwangu, Sikuyumba siku ya kisu, sikupepesa jicho!" Kwa nini mghani anawataja baba, babu na mababu zake katika majigambo haya?
A. Kuwaomba mababu baraka kabla ya kuanza sherehe ya tohara
B. Kuwaomboleza wazee wake waliouawa vitani miaka mingi iliyopita
C. Kujihusisha na ukoo maarufu ili kuupa uzito ushujaa wake
D. Kuwafundisha wasikilizaji historia kamili ya uhamiaji wa jamii
(alama 1)
Mwongozo wa kusahihisha wa swali hili
Fungua akaunti bila malipo ili kuuonaKuna miongozo mingine 6 ya kusahihisha katika ukurasa huu. Akaunti ya bure hufungua yote, na hukuwezesha kutunga karatasi yako mwenyewe kwa mada ulizofundisha, ikipangwa katika muundo wa KNEC pamoja na mwongozo wake kamili wa kusahihisha.
Fungua akaunti bila malipo