Uchanganuzi wa Maigizo: Utangulizi

Maswali 8 ya Fasihi ya Kiswahili, Grade 10, kuhusu Uchanganuzi wa Maigizo: Utangulizi, pamoja na majibu yake. Mada hii ina maswali 8 kwa jumla.

1. Swali 1

   alama 1

   Baada ya kusimuliwa ngano na kutazama maigizo kwenye kifaa cha kidijitali, wanafunzi wa Gredi 10 walitakiwa kubainisha sifa inayoyatofautisha maigizo na ngano. Ni sifa ipi kati ya hizi inayopatikana katika maigizo pekee?

   A. Kisa huwasilishwa kwa vitendo na waigizaji halisi mbele ya hadhira

   B. Kisa huwa na funzo la kimaadili linalokusudiwa kuiadilisha hadhira

   C. Kisa hurithishwa kwa njia ya mdomo kutoka kizazi kimoja hadi kingine

   D. Kisa huwashirikisha wanyama na mazimwi kama wahusika wakuu wa kubuni

   (alama 1)

   Mwongozo wa kusahihisha wa swali hili

   Fungua akaunti bila malipo ili kuuona

2. Swali 2

   alama 1

   Mwalimu wa Fasihi aliwataka wanafunzi wa Gredi 10 watambue mfano wa maigizo ya fasihi simulizi miongoni mwa matukio yafuatayo yaliyoshuhudiwa katika kijiji kimoja cha Meru. Ni tukio lipi lililo mfano wa maigizo?

   A. Bibi anawasimulia wajukuu wake ngano ya Sungura na Fisi kando ya moto jioni

   B. Watoto wanacheza mchezo wa baba na mama, mmoja akijifanya mpishi na mwingine mgeni

   C. Wanafunzi wanategeana vitendawili darasani kabla ya kipindi cha Kiswahili kuanza rasmi

   D. Mama anaimba wimbo wa kumbembeleza mtoto wake aliyembeba mgongoni ili alale

   (alama 1)

   Mwongozo wa kusahihisha wa swali hili

   Fungua akaunti bila malipo ili kuuona

3. Swali 3

   alama 6

   Soma kifungu kifuatacho kisha ujibu maswali. Katika tamasha la maigizo la kaunti ya Kisumu, Achieng' aliigiza kama mama mjane anayenyang'anywa shamba na shemeji yake. Sauti yake ilisikika hadi nyuma ya ukumbi; alipokuwa na huzuni sauti yake ilishuka na kutetemeka, na alipokasirika ilipanda kwa ukali. Uso wake ulijaa uchungu, na aliwageukia watazamaji akiwauliza, "Ninyi mngefanya nini?" Mwenzake Baraka, aliyeigiza kama shemeji, alisimama mahali pamoja muda wote na kuzungumza kwa sauti ya chini isiyobadilika. Mara kadhaa aliwapa watazamaji mgongo alipokuwa akizungumza. Aidha, aliangua kicheko katikati ya onyesho zito, huku amevaa sare yake ya shule badala ya mavazi ya mhusika.

   (a) Changanua sifa tatu za mwigizaji bora zinazojitokeza kwa Achieng'. (alama 3)

   (b) Eleza mapungufu matatu ya Baraka kama mwigizaji, na kwa kila pungufu upendekeze jinsi angeweza kulirekebisha. (alama 3)

   (alama 6)

   Mwongozo wa kusahihisha

   (a) Sifa zozote tatu zenye ithibati, alama 1 kila moja (alama 3): - Ana sauti inayosikika vizuri: ilisikika hadi nyuma ya ukumbi. - Hubadilisha kiimbo/toni kulingana na hisia: sauti ilishuka na kutetemeka kwa huzuni, ikapanda kwa ukali alipokasirika. - Hutumia ishara za uso zinazooana na hisia za mhusika: uso wake ulijaa uchungu. - Huishirikisha hadhira: aliwageukia watazamaji na kuwauliza, "Ninyi mngefanya nini?" - Huzama katika uhusika na kuuelewa vyema: aliwasilisha kwa uhalisia uchungu wa mama mjane anayedhulumiwa. - Hujiamini mbele ya hadhira: aliwakabili watazamaji moja kwa moja. (b) Mapungufu yoyote matatu pamoja na mapendekezo, alama 1 kila moja (alama 3): - Alisimama mahali pamoja muda wote: atumie miondoko na nafasi ya jukwaa ipasavyo. - Alizungumza kwa sauti ya chini isiyobadilika: apaze sauti na kubadilisha kiimbo kulingana na hisia za mhusika. - Aliwapa watazamaji mgongo: aelekeze uso na mwili wake kwa hadhira anapozungumza. - Aliangua kicheko katikati ya onyesho zito: ajidhibiti na kuzama katika uhusika kwa kufanya mazoezi ya kutosha. - Alivaa sare ya shule badala ya mavazi ya mhusika: avae maleba yanayolingana na mhusika wake. (Pungufu lililotajwa bila pendekezo la kulirekebisha lipewe nusu alama.)

4. Swali 4

   alama 3

   Katika mdahalo wa klabu ya Kiswahili, mwanafunzi mmoja alidai kwamba maigizo ya fasihi simulizi hayana nafasi tena katika fasihi ya kisasa kwa sababu tamthilia sasa zinaandikwa vitabuni. Toa hoja tatu za kupinga dai hili ukieleza umuhimu wa maigizo katika fasihi. (alama 3)

   (alama 3)

   Mwongozo wa kusahihisha wa swali hili

   Fungua akaunti bila malipo ili kuuona

5. Swali 5

   alama 2

   Klabu ya Kiswahili ya shule yako inaandaa onyesho la fasihi simulizi kwa wageni kutoka shule jirani.

   (a) Eleza maana ya maigizo katika fasihi simulizi. (alama 1)

   (b) Taja mfano mmoja wa maigizo yanayofanyika katika sherehe au shughuli za kitamaduni za jamii za Kenya ambao klabu ingeweza kuuwasilisha. (alama 1)

   (alama 2)

   Mwongozo wa kusahihisha wa swali hili

   Fungua akaunti bila malipo ili kuuona

6. Swali 6

   alama 4

   Soma kifungu kifuatacho kisha ujibu swali. Katika uwanja wa soko la Kerugoya, kikundi cha vijana kinaigiza mbele ya umati. Mzee Kariuki, aliyevaa koti kuukuu na kushika mkongojo, anatembea kwa kujikokota huku akikohoa. Anamwambia binti yake Wanjiku kwa sauti kali: "Shule ni ya wavulana! Wewe utaolewa mwezi ujao, tupate ng'ombe!" Wanjiku anapiga magoti, anafuta machozi kwa leso na kulia, "Baba, nataka kuwa daktari!" Watazamaji wanapaza sauti, "Usimwoze!" Mara mwalimu mkuu anaingia akiimba wimbo wa kuhimiza elimu ya mtoto msichana, na umati unaitikia kiitikio chake huku ukipiga makofi. Fafanua sifa nne za maigizo zinazojitokeza katika kifungu hiki, ukitoa ithibati kutoka kwenye kifungu. (alama 4)

   (alama 4)

   Mwongozo wa kusahihisha wa swali hili

   Fungua akaunti bila malipo ili kuuona

7. Swali 7

   alama 5

   Shirika moja la vijana katika kaunti ya Mombasa huandaa maigizo kila wiki katika viwanja vya mitaa ili kuhamasisha jamii kuhusu hatari za matumizi ya dawa za kulevya. Wazazi wengi, vijana na viongozi hukusanyika kuyatazama. Jadili hoja tano kuhusu umuhimu wa maigizo katika jamii. (alama 5)

   (alama 5)

   Mwongozo wa kusahihisha

   Hoja zozote tano zilizojadiliwa, alama 1 kila moja (alama 5): - Kuelimisha na kuhamasisha: hufahamisha jamii kuhusu masuala ibuka kama dawa za kulevya, afya na mazingira kwa njia inayoeleweka kwa urahisi. - Kuonya na kuadilisha: huonyesha madhara ya tabia mbaya ili kuwazuia wanajamii kuziiga. - Kuburudisha: huwapa watazamaji furaha na kupunguza uchovu na msongo wa mawazo. - Kukosoa jamii: huangazia maovu kama ufisadi au dhuluma na kuwakosoa wahusika bila kuwaudhi moja kwa moja. - Kuunganisha jamii: huwaleta pamoja watu wa rika na asili tofauti, na kujenga mshikamano. - Kuhifadhi na kuendeleza utamaduni: huonyesha mavazi, ngoma, nyimbo, lugha na desturi za jamii. - Kukuza vipawa na kutoa ajira: huwapa vijana nafasi ya kukuza talanta zao na kupata kipato. - Kuwaandaa watoto na vijana kwa majukumu ya utu uzima: kupitia michezo ya kuigiza kama baba na mama. - Kutoa jukwaa la kujadili masuala nyeti: mambo yanayoonekana mwiko huzungumziwa waziwazi kupitia wahusika. - Kuwa kitambulisho cha jamii: maigizo maalum (k.m. mivigha) hutambulisha jamii fulani. (Hoja iliyotajwa tu bila maelezo ipewe nusu alama.)

8. Swali 8

   alama 1

   Wakati wa maigizo ya Siku ya Mashujaa shuleni Nyeri, Wairimu alisahau kauli aliyokuwa ameikariri. Badala ya kunyamaza, aliongeza maneno yake mwenyewe yaliyooana na tukio hilo, na onyesho likaendelea bila watazamaji kugundua kosa lolote. Wairimu ameonyesha sifa ipi ya mwigizaji bora?

   A. Uzingatiaji wa muda wa onyesho

   B. Ufaraguzi wa papo kwa papo

   C. Ukariri wa kauli za mhusika

   D. Uigaji wa lafudhi ya mhusika

   (alama 1)

   Mwongozo wa kusahihisha wa swali hili

   Fungua akaunti bila malipo ili kuuona

9. Kuna miongozo mingine 6 ya kusahihisha katika ukurasa huu. Akaunti ya bure hufungua yote, na hukuwezesha kutunga karatasi yako mwenyewe kwa mada ulizofundisha, ikipangwa katika muundo wa KNEC pamoja na mwongozo wake kamili wa kusahihisha.

   Fungua akaunti bila malipo

Mada zaidi za Fasihi ya Kiswahili, Grade 10