Uchambuzi wa Mashairi: Muundo
Maswali 8 ya Fasihi ya Kiswahili, Grade 10, kuhusu Uchambuzi wa Mashairi: Muundo, pamoja na majibu yake. Mada hii ina maswali 8 kwa jumla.
Swali 1
alama 4Mashairi ya arudhi huzingatia kanuni za vina na mizani. Fafanua umuhimu wa vina na mizani katika shairi la arudhi. (alama 4)
(alama 4)
Mwongozo wa kusahihisha wa swali hili
Fungua akaunti bila malipo ili kuuonaSwali 2
alama 1Katika uchambuzi wa ushairi, dhana ya muundo wa shairi hurejelea nini?
A. Mahali na wakati ambapo matukio yanayozungumziwa shairini yanatendeka
B. Matumizi ya tamathali za usemi kama vile tashbihi, sitiari na tashihisi
C. Ujumbe mkuu ambao mshairi anakusudia kuwafikishia wasomaji wake
D. Jinsi shairi lilivyopangwa katika beti, mishororo, mizani na vina
(alama 1)
Mwongozo wa kusahihisha wa swali hili
Fungua akaunti bila malipo ili kuuonaSwali 3
alama 6Soma shairi lifuatalo kisha ujibu maswali. MTO WETU Mto wetu wa zamani, maji safi yalishuka, Tulikunywa kwa amani, kiu ikatuondoka, Samaki walo majini, wengi walirukaruka, Mto wetu tuulinde, usije ukatoweka. Viwanda vimejengewa, kando yake kwa haraka, Taka zao zinatiwa, majini zinamwagika, Mifuko nayo hutiwa, mkondo ukazibika, Mto wetu tuulinde, usije ukatoweka. Amka mwanakijiji, wajibu umekufika, Wenye viwanda vya mji, sheria nao washika, Wakulima, wafugaji, kazi hii kuishika, Mto wetu tuulinde, usije ukatoweka.
(a) Kwa kuzingatia idadi ya mishororo katika kila ubeti, bainisha aina ya shairi hili na utoe sababu. (alama 2)
(b) Eleza mpangilio wa vina katika ubeti wa pili. (alama 2)
(c) Onyesha migao ya mizani katika mshororo wa tatu wa ubeti wa kwanza. (alama 2)
(alama 6)
Mwongozo wa kusahihisha
(a) Aina ya shairi (alama 2): - Ni tarbia (alama 1). - Kila ubeti una mishororo minne (alama 1). (b) Mpangilio wa vina katika ubeti wa pili (alama 2): - Vina vya kati ni -wa (vimejengewa, zinatiwa, hutiwa) (alama 1). - Vina vya mwisho ni -ka (haraka, zinamwagika, ukazibika, ukatoweka) (alama 1). Kubali pia jibu linaloonyesha mpangilio kama wa/ka katika mishororo mitatu ya kwanza na nde/ka katika kibwagizo. (c) Migao ya mizani katika mshororo "Samaki walo majini, wengi walirukaruka" (alama 2): - Kipande cha kwanza (ukwapi): Sa-ma-ki-wa-lo-ma-ji-ni = mizani 8 (alama 1). - Kipande cha pili (utao): we-ngi-wa-li-ru-ka-ru-ka = mizani 8 (alama 1). (Jumla ya mizani 16 katika mshororo.)
Swali 4
alama 4Mwanafunzi wa Gredi 10 amechanganya baadhi ya istilahi za muundo wa shairi alipokuwa akiwasilisha uchambuzi wake darasani. Mwelekeze kwa kueleza tofauti kati ya:
(a) ubeti na mshororo (alama 2)
(b) vina vya kati na vina vya mwisho (alama 2)
(alama 4)
Mwongozo wa kusahihisha wa swali hili
Fungua akaunti bila malipo ili kuuonaSwali 5
alama 4Soma mashairi mawili yafuatayo kisha ujibu swali. SHAIRI A Shambani twafika, kulima mapema, Jembe tumeshika, mbegu zilo njema, Mvua yashuka, twapanda kwa hima, Njaa itatoka, mavuno ni mema. SHAIRI B Mama mboga sokoni Gikomba, anaamka kabla ya jogoo, kikapu kichwani, mgongoni mtoto, moyoni matumaini kwamba leo nyanya zitauzika. Linganisha muundo wa shairi A na shairi B ukizingatia vipengele viwili vya muundo. (alama 4)
(alama 4)
Mwongozo wa kusahihisha
Vipengele vyovyote viwili, alama 2 kila kimoja (alama 1 kwa shairi A na alama 1 kwa shairi B) (alama 4): - Mizani: Shairi A lina mizani 12 katika kila mshororo (6, 6); shairi B lina mishororo yenye idadi ya mizani isiyolingana. - Vina: Shairi A lina vina vya kati -ka na vya mwisho -ma katika mishororo yote; shairi B halina vina vinavyofuata utaratibu. - Vipande: Kila mshororo wa shairi A umegawika katika vipande viwili (ukwapi na utao); mishororo ya shairi B haina vipande. - Idadi ya mishororo: Shairi A lina mishororo minne (tarbia); shairi B lina mishororo saba. - Urefu wa mishororo: Mishororo ya shairi A ina urefu sawa; ya shairi B ni mirefu na mifupi, mingine ikiwa ya maneno mawili tu.
Swali 6
alama 1Mshairi kutoka Kaunti ya Kilifi ametunga shairi ambalo kila ubeti wake una mishororo mitano. Kwa kuzingatia idadi ya mishororo katika ubeti, shairi hilo ni la aina gani?
A. Tasdisa
B. Tathnia
C. Takhmisa
D. Tathlitha
(alama 1)
Mwongozo wa kusahihisha wa swali hili
Fungua akaunti bila malipo ili kuuonaSwali 7
alama 1Katika shairi kuhusu elimu, mshairi amerudia mshororo huu mwishoni mwa kila ubeti: "Elimu ni ufunguo, tuithamini daima" Ni lipi lengo kuu la mshairi kutumia kibwagizo hiki?
A. Kuongeza idadi ya mizani katika kila ubeti wa shairi
B. Kuonyesha mandhari ambamo matukio ya shairi yanatokea
C. Kumtambulisha mhusika mkuu anayezungumza katika shairi
D. Kusisitiza ujumbe mkuu wa shairi na kuupa mdundo
(alama 1)
Mwongozo wa kusahihisha wa swali hili
Fungua akaunti bila malipo ili kuuonaSwali 8
alama 4Soma ubeti ufuatao kisha ujibu maswali. Mshairi amekusudia kila mshororo uwe na mizani 16 (8, 8). Simu sasa ni mwandani, ya vijana na wazima, Huishika mikononi, kutwa nzima na daima, Habari za duniani, huzisoma kwa hekima, Na itumike kwa makini, isije ikatuzima.
(a) Bainisha mshororo usiozingatia idadi ya mizani ya ubeti huu na ueleze sababu. (alama 2)
(b) Andika upya mshororo huo bila kubadilisha maana yake ili ulingane na mishororo mingine kimizani. (alama 2)
(alama 4)
Mwongozo wa kusahihisha wa swali hili
Fungua akaunti bila malipo ili kuuonaKuna miongozo mingine 6 ya kusahihisha katika ukurasa huu. Akaunti ya bure hufungua yote, na hukuwezesha kutunga karatasi yako mwenyewe kwa mada ulizofundisha, ikipangwa katika muundo wa KNEC pamoja na mwongozo wake kamili wa kusahihisha.
Fungua akaunti bila malipo